Samochody osobowe a VAT

Niemal każdy rok przynosi zmiany w opodatkowaniu podatkiem VAT leasingu samochodów osobowych, czy też tzw samochodów z kratką. 

Podatek jest nieodpłatną, bezzwrotną, przymusową publicznoprawną daniną, nakładaną przez państwo na obywatela. Prawem obywatela jako podatnika jest prowadzenie swoich spraw w taki sposób aby płacić jak najmniejszą daninę. Porsche z kratką, czy wzór Lisaka to przejaw odwiecznego sporu fiskusa z podatnikiem. 

Podatek VAT ze swej natury i konstrukcji jest podatkiem neutralnym kosztowo tzn w kolejnych fazach obrotu gospodarczego jest "przenoszony" na końcowego odbiorcę – konsumenta. Jest, a właściwie winien być, gdyż na skutek decyzji ustawodawcy prawo do odliczania naliczonego podatku VAT zostało ograniczone.

W obecnym brzmieniu przepisy odnośnie odliczenia VAT brzmią następująco:

USTAWA z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

Art. 25.

Obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się do nabywanych przez podatnika:

2) samochodów osobowych oraz innych samochodów o dopuszczalnej ładowności do 500 kg, z wyjątkiem przypadków, gdy odprzedaż lub oddanie w odpłatne używanie na podstawie umów leasingu tych samochodów stanowi przedmiot działalności podatnika,

2a) części składowych zużytych do wytworzenia przez podatnika samochodów, o których mowa w pkt 2, jeżeli samochody te zostały zaliczone przez tego podatnika do środków trwałych,

3a) paliw silnikowych benzynowych, oleju napędowego oraz gazu wykorzystywanych do napędu samochodów osobowych lub innych samochodów o dopuszczalnej ładowności do 500 kg,

5) wydatków na nabycie towarów celem oddania w odpłatne używanie na podstawie umów leasingu, jeżeli zgodnie z przepisami podatku dochodowego odpisów amortyzacyjnych dokonuje korzystający.

Według obecnych zasad określonych w przepisach samochody można podzielić na:

a) samochody osobowe,

b) samochody ciężarowe o ładowności poniżej 500 kg

c) samochody ciężarowe o ładowności powyżej 500 kg posiadające homologację producenta bądź importera

W pierwszym i drugim przypadku odliczenie VAT jest ograniczone do 60% kwoty naliczonego podatku VAT jednak nie więcej niż 6000 PLN. W leasingu operacyjnym odliczenia dokonuje się cząstkowo z każdej wystawionej przez firmę leasingową faktury VAT aż "uzbiera" się bądź 60% bądź 6000 PLN. W przypadku leasingu finansowego klient otrzymuje tylko jedną fakturę VAT i na jej podstawie dokonuje odliczenia. Korzyść w leasingu polega na tym, że dla fiskusa umowa leasingowa i następujący po niej wykup to dwie oddzielne transakcje i limit może ulec podwojeniu. Podatnik użytkujący tego rodzaju samochód nie ma prawa odliczenia VAT od paliw.

Samochody ciężarowe o ładowności powyżej 500 kg (samochody ciężarowe w karoseriach samochodów osobowych - tak zwane samochody z "kratką")  są traktowane przez fiskusa z punktu widzenia podatku VAT jak każdy samochód ciężarowy czyli nie ma żadnych ograniczeń w odliczaniu podatku VAT. Także w odliczaniu VAT od paliw.

Warunkiem jest posiadanie przez pojazd homologacji producenta bądź importera potwierdzającej dwa fakty: zaliczenie samochodu do kategorii samochodów ciężarowych i posiadanie ładowności powyżej 500 kg.

Co jest to bardzo istotne, zmiany przeznaczenia pojazdu nie można dokonać we własnym zakresie potwierdzając je potem badaniami z okręgowej stacji badania pojazdów. Często sprzedawcy przekonują klientów, że można pojazd przerobić na ciężarowy zachowując prawo do odliczenia całego podatku VAT. Owszem przerobić się da i nawet dokonać stosownego wpisu w dowodzie rejestracyjnym ale nie jest to sposób określony w przepisach. Dotyczy to także samochodów już zarejestrowanych, sam fakt zarejstrowania jako pojazd ciężarowy z ładownością powyżej 500 kg może nie być wystarcząjący - wymagana jest homologacja producenta bądź importera !

W Polsce obowiązuje zasada samoopodatkowania to znaczy każdy we własnym zakresie oblicza należne podatki. Urząd Skarbowy w razie kontroli prawidłowości naliczenia podatku VAT na pewno zakwestionuje odliczenia VAT od pojazdu nie spełniającego wymogów określonych przepisami.

Te przepisy obowiązywały w Polsce obecnie do końca 2010 roku. Rząd zwrócił się bowiem do Unii Europejskiej o wyrażenie zgody na okresowe ograniczenie prawa odliczania VAT od samochodów i taką zgodę uzyskał

-----------------------------------------

3 grudnia 2010 roku Sejm uchwalił ustawę o zmianie ustawy dotyczącej VAT. Uchwalono przepis zawieszający na okres 2 lat od dnia 1 stycznia 2011 roku prawo do odliczenia w całości naliczonego w cenie pojazdu podatku VAT od nabycia tzw samochodów z "kartką" - czyli pojazdów ciężarowych w karoserii aut osobowych. Od 1 styczna 2011 zrównano prawo do odliczenia podatku VAT od tego typu samochodów z samochodami osobowymi tzn. przysługuje prawo odliczenia 60% naliczonego podatku VAT ale nie więcej niż 6 000,00 PLN. Zniesiono także prawo odliczenia podatku VAT od paliw kupowanych do tego typu pojazdów.

Podatnicy korzystający obecnie z samochodów "z kratką" będą mogli korzystać na zasadzie praw nabytych z prawa do odliczenia podatku VAT w pełnej wysokości do końca trwania umowy leasingu pod warunkiem jej zarejestrowania do końca stycznia 2011 roku w Urzędzie Skarbowym.

Istotne jest aby umowa spełniała warunek zawarcia w 2010 roku i jej rejestracji w urzędzie skarbowym do końca stycznia 2011 roku !!!

Stan dzisiejszy (wrzesień 2011).

Ustawa weszła w życie. Obowiązuje od stycznia 2011 do końca 2012 roku. Czy Polska wystąpi do Komisji Europejskiej o przedłużenie zgody na zawieszenie prawa do odliczenia pełnego VAT ? I czy taką zgodę otrzyma ? Na dzień dzisiejszy można założyć, że taka próba zostanie podjęta. Z jakim skutkiem ? Zobaczymy.

Z jednej strony są argumenty o „nadużyciach” a z drugiej o malejącej sprzedaży aut dla firm. Malejąca sprzedaż to mniejsze wpływy budżetowe.